sương nguyệt anh là con ai

Bách khoa toàn thư banh Wikipedia

Sương Nguyệt Anh

Bạn đang xem: sương nguyệt anh là con ai

SinhNguyễn Ngọc Khuê
1 mon 2, 1864
làng An Bình Đông, Ba Tri, Ga Tre
Mất20 mon 1, 1921 (56 tuổi)
làng Mỹ Chánh Hòa, Ba Tri, Ga Tre
Nghề nghiệpNhà báo, căn nhà thơ
Nổi tiếng vìChủ cây bút tờ báo Nữ giới chung
Phối ngẫuNguyễn Công Tính
Con cái1 gái:
Nguyễn Thị Vinh
Người thânNguyễn Đình Chiểu (cha)
Lê Thị Điền (mẹ)

Nguyễn Ngọc Khuê (1 mon hai năm 1864[a] - trăng tròn mon một năm 1921[b]), thông thường được nghe biết với cây bút danh Sương Nguyệt Anh (chữ Hán: 孀月英), là 1 thi sĩ và là công ty cây bút nữ giới thứ nhất của VN. Tờ báo Nữ giới chung (女界鐘) vì thế bà phụ trách móc là tờ báo thứ nhất của phụ nữ giới được xuất bạn dạng bên trên Thành Phố Sài Gòn.[2]

Tên[sửa | sửa mã nguồn]

Sương Nguyệt Anh thương hiệu thiệt là Nguyễn Thị Ngọc Khuê (theo "Nguyễn chi thế phổ"),[3] song thương hiệu ghi bên trên bia mộ lại là Nguyễn Ngọc Khuê, tự động là Nguyệt Anh.

Bút hiệu Sương Nguyệt Anh của bà tức là "Góa phụ Nguyệt Anh".[4] Ngoài cây bút hiệu Sương Nguyệt Anh, bà còn ký nhiều cây bút hiệu không giống như: Xuân Khuê, Nguyệt Nga, Nguyệt Anh.

Tiểu sử[sửa | sửa mã nguồn]

Mộ nữ giới sĩ Sương Nguyệt Anh vô khu vực lăng Nguyễn Đình Chiểu bên trên Ba Tri

Sương Nguyệt Anh sinh bên trên buôn bản An Bình Đông (nay là xã An Đức), thị trấn Ba Tri, tỉnh Ga Tre.[5] Bà là đàn bà loại tư (cho nên vô gia tộc thông thường gọi bà là Năm Hạnh)[c] ở trong nhà thơ Nguyễn Đình Chiểu, u là bà Lê Thị Điền, người buôn bản Thanh Ba, thị trấn Cần Giuộc.

Thuở nhỏ, bà nằm trong người chị thương hiệu là Nguyễn Thị Xuyến, được phụ vương (Đồ Chiểu) truyền dạy dỗ nên xuất sắc cả chữ Hán láo nháo chữ Nôm. Khi cả nhị lớn khôn, có tiếng tài sắc, được người xung quanh ca tụng gọi là Nhị Kiều.

Năm 1888, Sương Nguyệt Anh được 24 tuổi hạc thì phụ vương rơi rụng. Tri phủ Ba Tường cho tới chất vấn bà thực hiện bà xã ko được, nên đem lòng ân oán hận, lần cơ hội hãm hoảng hồn. Để tách tai hoạ, bà nằm trong mái ấm gia đình người anh (Nguyễn Đình Chúc) gửi quý phái Cái Nứa (Mỹ Tho) rồi dời về Rạch Miễu ở nhờ căn nhà ông nghè Trương Văn Mân. Tại phía trên, bà kết hôn với cùng 1 phó tổng trực thuộc, góa bà xã thương hiệu Nguyễn Công Tính,[d] sinh được một bé bỏng gái thương hiệu là Nguyễn Thị Vinh. Năm đàn bà được 2 tuổi hạc thì ông xã rơi rụng. Từ ê bà chực tiết nuôi con cái, thờ ông xã và banh ngôi trường dạy dỗ chữ Nho cho tới học tập trò vô vùng nhằm sinh sinh sống. Và cũng kể từ ê, bà tăng trước cây bút hiệu Nguyệt Anh một chữ "Sương" (孀), trở nên "Sương Nguyệt Anh", tức là "Góa phụ Nguyệt Anh".

Những năm 1906-1908, hưởng trọn ứng trào lưu Đông Du của Phan Bội Châu, bà buôn bán một trong những phần điền sản và chuyển động quyên gom sẽ giúp học viên xuất dương quý phái Nhật du học tập.

Năm 1917, Sương Nguyệt Anh được một group chí sĩ ái quốc mời mọc thực hiện công ty cây bút tờ Nữ giới chung (nghĩa là "tiếng chuông của nữ giới giới"). Tờ báo rời khỏi số thứ nhất ngày một mon hai năm 1918, với công ty trương nâng lên dân trí, khuyến nghị công nông thương và nhất là tôn vinh tầm quan trọng phụ nữ giới vô xã hội.[e] Tờ báo phát triển kế hoạch mặt hàng tuần với những chuyên nghiệp mục: xã thuyết, văn nghệ, gia chánh, học tập nghề nghiệp, với mọi trang lời nói hoặc ý rất đẹp và u con cái thủ thỉ. cũng có thể phát biểu, "Nữ giới chung" là tờ báo thứ nhất ở VN thời ê chú ý cho tới việc dạy dỗ nữ giới công, tiết hạnh phụ nữ giới và phê phán những lề luật hà khắc so với phái đẹp.[6]

Nhưng mặc dù ngòi cây bút của Sương Nguyệt Anh sở hữu khôn khéo cho tới đâu, tầm tác động của tờ báo này khiến cho mật thám Pháp lo lắng. Tháng 7 năm 1918, tờ Nữ giới chung bị đình bạn dạng.[7] Cũng tức thì thời điểm này, người đàn bà tốt nhất của bà (Nguyễn Thị Vinh)[f] vừa phải sinh đẻ kết thúc, té bệnh dịch khuất.

Sau ê đôi mắt bà bị bệnh dịch, thông thường xuyên nhức nhối và mức độ khoẻ cũng dần dần khánh kiệt. Nghe lời nói y sĩ, Sương Nguyệt Anh dẫn con cháu nước ngoài về bên Mỹ Chánh Hoà (Ba Tri), nương náu điểm căn nhà người em út ít thương hiệu là Nguyễn Đình Chiêm nhằm chữa chạy, tuy nhiên duy nhất thời hạn ngắn ngủi sau, hai con mắt bà bị loà loà hẳn.

Xem thêm: Xả kèo là gì? Cách chơi xả kèo trong cá cược bóng đá

Từ ê, sớm chiều bà lại kế tiếp lò dò bốc dung dịch, dạy dỗ học tập và sáng sủa tác thơ văn. Sáng sớm ngày 12 mon Chạp năm Tân Dậu (tức 9 mon một năm 1922), Sương Nguyệt Anh trút bỏ tương đối thở sau cùng, khi 58 tuổi hạc.[g]

Lúc đầu, mộ Sương Nguyệt Anh ở Mỹ Nhơn, về sau (năm 1959) được đồng bào bốc mộ dời về ở cạnh mộ phần của tuy nhiên thân mật bà, tức ở trong khu vực thông thường thờ và mộ Nguyễn Đình Chiểu bên trên xã An Đức, thị trấn Ba Tri, tỉnh Ga Tre thời buổi này.

Tác phẩm[sửa | sửa mã nguồn]

Sương Nguyệt Anh sáng sủa tác nhiều, tuy nhiên ko gom trở nên tập dượt. Nay chỉ với tản mác một trong những bài bác thơ, như: Đoan Ngọ nhật điếu Khuất Nguyên, Tức sự, Chinh Phụ thi, Thưởng bạch Mai, Vịnh ni cô, Vua Thành Thái vô Nam, Cảm tác khi chiến sĩ Việt chuồn Âu chiến... và vài ba bài bác vè, như: Vè đái yêu, Vè Thầy Hỷ, Vè tấn công đề...

Thơ[sửa | sửa mã nguồn]

Ngoài bạn dạng dịch cỗ Yên Sơn nước ngoài sử của Trung Quốc rời khỏi thơ lục chén bát, một trong những không nhiều bài bác thơ chữ Hán, thể vè lục bát; thơ của Sương Nguyệt Anh phần rộng lớn là thơ Nôm, theo đuổi thể Đường luật.

Để thể hiện cuộc nợ duyên dang dở của tôi, bà viết:

Năm canh thức nhấp... năm canh những
Nửa gối so sánh le, nửa gối chờ
Vườn én rủ ren bên trên lối cũ,
Canh gà xao xác giục tình xưa...

Nhưng phần nhiều, thơ của bà là nhằm đối đáp lại những người dân tiếp tục trêu trêu ghẹo, tiếp tục tỏ tình với bản thân, nhằm mục đích nêu lên đức kiên trung của những người phụ nữ giới Nam Sở, như Tiễn ông Kinh Hối nhậm chức kinh lịch ở Sa Đéc, Hoạ thơ Bảy Nguyện, Hoạ thơ Phủ Ngọc, Hoạ thơ Bái Liêu, Thưởng Bạch Mai, Vịnh ni cô,....

Trong số bài bác thơ không giống, Sương Nguyệt Anh tiếp tục kín mít gửi gắm tấm lòng yêu thương nước, thương dân, quan hoài cho tới thời cục, trích:

Vui lòng thánh đế điểm xe cộ ngựa,
Xót dạ thần dân vùng lửa than
Nước đôi mắt sở hữu nằm trong trời khu đất biết,
Biển dâu một cuộc thấy nhưng mà thương.
(Vua Thành Thái vô Nam)

Năm 1915, ông Việt Sĩ sau khoản thời gian tiếp tục ca ngợi ngợi Sương Nguyệt Anh rằng: Cuộc đời bà tiếp tục trải qua quýt biết bao khổ cực, tuy nhiên biết bao nỗi đau đớn ê nghe đâu nhằm thách thức người thiếu thốn phụ kiên trinh, ông còn đánh giá và nhận định như sau:

Nhắc cho tới Sương Nguyệt Anh, người tao còn thấy lại điểm bà một tấm gương sinh hoạt cho tới phái nữ giới lưu; người tao luôn luôn nhớ một cây cây bút cứng rắn từng nêu bên trên tờ Nữ giới chung nhiều yếu tố lý thú về phận sự thiếu nữ so với mái ấm gia đình và xã hội. Trong buổi kí thác thời, phụ nữ giới nước căn nhà vừa phải thoát ra khỏi khuê môn nhằm xúc tiếp với văn hóa truyền thống Âu Tây, bà Sương Nguyệt Anh đặc biệt xứng danh là nữ giới sĩ chi phí phong bên trên khu đất Việt.[8]

Vinh danh[sửa | sửa mã nguồn]

Bút hiệu Sương Nguyệt Anh của bà được bịa cho tới thương hiệu đàng trên rất nhiều điểm ở VN như Đà Lạt, Thành phố Xì Gòn, Vũng Tàu...

Xem thêm: bài hát không cần biết em là ai

Nhầm lẫn[sửa | sửa mã nguồn]

Nhầm cây bút hiệu[sửa | sửa mã nguồn]

Bút hiệu của bà trước đó bị sai lầm trở nên "Sương Nguyệt Ánh". Theo bài bác "Sương Nguyệt Anh hoặc Sương Nguyệt Ánh? Hay Nguyệt Anh thị?" vô kiệt tác "Úc Viên đua thoại" của người sáng tác Đông Hồ (xuất bạn dạng năm 1969), thì việc lầm lẫn này rất có thể bắt đầu từ sự hiểu sai lầm một câu vô bài bác thơ "Vịnh hoa mai bên trên núi Điện Bà Tây Ninh" của bà:[9]

Tuyết đượm nhành tiên in sắc trắng
Sương trộn bóng nguyệt ánh color ngân

Vì sự lầm lẫn này nhưng mà những tuyến đường được bịa theo đuổi cây bút hiệu của bà cũng trở thành ghi sai thương hiệu trở nên đàng Sương Nguyệt Ánh.[10][11] Việc sai thương hiệu này đã và đang được xử lý, tuy nhiên nhiều bảng hiệu bên trên đàng vẫn sử dụng thương hiệu sai.[12]

Nhầm hình ảnh chân dung[sửa | sửa mã nguồn]

Google Doodle ngày một mon hai năm 2023 tôn vinh bà với thương hiệu là nữ giới tổng chỉnh sửa thứ nhất của tờ báo phụ nữ giới thứ nhất ở VN.[13][14][15] Tuy nhiên, hình ảnh vẽ chân dung của bà bên trên Google Doodle lại là ở trong nhà giáo Đặng Kim Chi, hiệu trưởng thứ nhất của Trường nữ giới trung học tập tổ hợp Sương Nguyệt Anh xây dựng năm 1971 bên trên Thành Phố Sài Gòn (nay là Trường trung học cơ sở - trung học phổ thông Sương Nguyệt Anh bên trên Phường 3, Quận 10, Thành phố Hồ Chí Minh).[16] Chỉ một ngày sau khoản thời gian đăng Google Doodle này, thay mặt Google bên trên VN và họa sỹ vẽ hình ảnh Google Doodle về bà tiếp tục van nài lỗi vì như thế sơ sót này.[17][18][19] Bức hình ảnh Google Doodle vẽ sai chân dung bà Sương Nguyệt Anh tiếp sau đó đã biết thành xóa ngoài trang web của Google Doodle.

Ghi chú[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Trong một nội dung bài viết đăng ngày 15/11/2006 bên trên Tạp chí Quê Hương, ngày sinh của bà được ghi là 08 mon 3 năm 1864.[1]
  2. ^ Ghi theo đuổi Nguyễn Đình Chiểu toàn tập (tập 2, Nhà xuất bạn dạng Đại học tập và Trung học tập có tính chuyên nghiệp, 1980, tr. 28) và Mai Huỳnh Hoa (Từ điển văn học, cỗ mới mẻ, tr. 1576). Bia mộ ghi bà "mất ngày 12 mon 12 năm Tân Dậu (1922), hưởng trọn lâu 58 tuổi"; thời nay ứng âm lịch tuy nhiên không giống 1 năm.
  3. ^ Theo tục lệ ở Nam Sở, con cái đầu lòng kể loại nhị, nên tuy vậy Sương Nguyệt Anh là đàn bà loại tư vô mái ấm gia đình, tuy nhiên được gọi là loại năm.
  4. ^ Có sách ghi thương hiệu Trình. Tại phía trên ghi theo đuổi Nguyễn Liên Phong vì như thế ông là kẻ sinh sống nằm trong thời với Sương Nguyệt Anh. Trong khi, ông còn cho biết thêm tăng chi tiết: "Con gái ông Đồ Chiểu hình trạng nho nhã nhức nhối yếu hèn, tính nết điềm tịnh hiền đức lành lặn. Thuở nhỏ cô lấy ông xã, thương hiệu là thầy phó Tính, về ở theo đuổi quê ông xã bên trên chợ Rạch Miễu" (Điếu cổ hạ kim đua tập xuất bạn dạng 1915).
  5. ^ Toà biên soạn bịa bên trên số căn nhà 15 đàng Taberd (nay là đàng Nguyễn Du, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh). Chủ nhiệm là ông Henri Blanquière.
  6. ^ Cô Vinh lấy ông xã là ông Mai Bạch Ngọc (hay Mai Văn Ngọc), sinh một cô đàn bà gọi là Mai Huỳnh Hoa nhũ danh Kim Ba, sau đây kết hôn với căn nhà sinh hoạt chủ yếu trị Phan Văn Hùm (1902-1946), người sáng tác Ngồi tù khám xét lớn (1929)
  7. ^ Ngày rơi rụng ghi theo đuổi bia mộ. Nhưng theo đuổi Mai Huỳnh Hoa thì bà rơi rụng bên trên Ba Tri ngày 2 mon Chạp năm Canh Thân tức trăng tròn mon một năm 1921 (Từ điển Văn học, tập dượt 2. Nhà xuất bạn dạng KHXH, tr. 320)

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “Nữ sĩ Sương Nguyệt Anh – công ty cây bút tờ báo phụ nữ giới đầu tiên”. Tạp chí Quê Hương bên trên Internet. Ngày 15 mon 11 năm 2006.
  2. ^ Theo Nguyễn Đình Chiểu toàn tập, tập dượt 1, tr. 28.
  3. ^ "Nguyễn chi thế phổ" vì thế Nguyễn Đình Chiểu biên soạn, Nguyễn Đình Huy (cha ông Chiểu) hiệu chủ yếu.
  4. ^ Denecke, Wiebke. “Shared Literary Heritage in the East Asian Sinographic Sphere”. Trong Denecke, Wiebke; Li, Wai-yee; Tian, Xiaofei (biên tập). The Oxford Handbook of Classical Chinese Literature (1000 BCE-900 CE). Oxford University Press. tr. 529.
  5. ^ Tường Khanh (19 mon 10 năm 2013). “Sương Nguyệt Anh - nữ giới công ty cây bút báo thứ nhất của Việt Nam”. Bảo tàng Lịch sử Quốc gia Việt Nam. Truy cập ngày 5 mon 3 năm 2022.
  6. ^ “Nữ sĩ Sương Nguyệt Anh – công ty cây bút tờ báo phụ nữ giới đầu tiên”. Tạp chí Quê Hương bên trên Internet. Ngày 15 mon 11 năm 2006.
  7. ^ Theo Nguyễn Ngọc Hiền, Nữ sĩ Việt Nam, Nhà xuất bạn dạng Thanh Niên, 2005, tr.478
  8. ^ Dẫn theo đuổi GS. Trịnh Vân Thanh, Thành ngữ danh nhân tự động điển, Nhà xuất bạn dạng Hồn Thiêng, Thành Phố Sài Gòn, 1966, tr. 1161
  9. ^ “Dung mạo nữ giới sĩ Sương Nguyệt Anh và sự lầm lẫn Sương Nguyệt Ánh”. Báo Thanh niên.
  10. ^ Minh Đạo (15 mon 12 năm 2014). “Xin gọi trúng thương hiệu Sương Nguyệt Anh”. Báo Lâm Đồng. Truy cập ngày 5 mon 3 năm 2022.
  11. ^ “PHẢN ÁNH: ĐẬU XE LẤN CHIỀM LÒNG ĐƯỜNG VÀ VỈA HÈ TẠI ĐƯỜNG PHAN KẾ BÍNH VÀ ĐƯỜNG SƯƠNG NGUYỆT ÁNH, PHƯỜNG 9”. UBND Thành phố Vũng Tàu. 5 mon 3 năm 2021. Truy cập ngày 5 mon 3 năm 2022.
  12. ^ Vũ Phượng (17 mon 10 năm 2016). “Người Thành Phố Sài Gòn đang được gọi thương hiệu sai nhiều tuyến đường nhưng mà ko biết”. Báo Thanh Niên. Truy cập ngày 5 mon 3 năm 2022.
  13. ^ “Celebrating Sương Nguyệt Anh”. Google Doodle. Ngày 1 mon hai năm 2023. Bản gốc tàng trữ Ngày 1 mon hai năm 2023.
  14. ^ “Google Doodle tôn vinh Sương Nguyệt Anh - nữ giới công ty cây bút VN đầu tiên”. Báo Lao động. Ngày 1 mon hai năm 2023.
  15. ^ “Google vinh danh nữ giới sĩ Sương Nguyệt Anh”. VnExpress.net. Ngày 1 mon hai năm 2023.
  16. ^ “Hình vẽ Sương Nguyệt Anh của Google là sai lầm lẫn?”. Báo Tuổi trẻ. Ngày 2 mon hai năm 2023.
  17. ^ “Google van nài lỗi vì như thế sai lầm hình hình ảnh nữ giới sĩ Sương Nguyệt Anh”. VnExpress.net. Ngày 2 mon hai năm 2023.
  18. ^ “Google van nài lỗi vì như thế sai lầm hình ảnh bà Sương Nguyệt Anh”. Báo Thanh niên. Ngày 2 mon hai năm 2023.
  19. ^ “Google van nài lỗi vì như thế lấy hình ảnh thầy giáo Gia Long thực hiện hình ảnh bà Sương Nguyệt Anh”. Báo Tuổi trẻ. Ngày 2 mon hai năm 2023.

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]

  • Sương Nguyệt Anh Lưu trữ 2006-10-07 bên trên Wayback Machine bên trên trang web của hội Phụ nữ giới VN
  • Sương Nguyệt Anh Lưu trữ 2011-12-09 bên trên Wayback Machine bên trên trang web của tỉnh Ga Tre